SAHNE SENİN, BURSA


Ahmet ERDÖNMEZ
Bursa Kent Müzesi, Bursa ile ilgili sergiler açmaya devam ediyor. Bugüne kadar şehrimizin az
bilinen ya da bilinmeyen konularını araştırarak sergi haline dönüştürmeye devam ediyor.
Örneğin; Bursalı Gelinin Çeyiz Sandığı,
Bursa’da Hayatın Her Anında Yemek Kültürü, Bursalı mısın Kadifeli Gelin, Sufi Bursa, Bos- na’dan
Bursa’ya Çengiç Beyleri gibi. Müzenin araştırma ekibi altı ay önceden Bursa’nın yetiştirdiği sahne
sanatçılarını yeni bir sergi açmak için araştırmaya başladı. Araştırma so- nunda hayretler içinde
kaldık. Çünkü bu şehir Osmanlı öncesi, Osmanlı Dönemi, Cumhuriyet Dönemi dahil bir çok değerli
sahne sanatçısı yetiştirmiş. Konumuz sahne sanatları olunca metin yazarlığını Ertan Akman’dan rica
ettik. O da ciddi bir araştırma ile birçok sanatçının ismine ulaştı. Serginin içeriği böylece
tamam- lanmış oldu.
Serginin içeriğini sizlere anlatmak istiyorum. Araştırmalarımızda Roma Dönemi’ne bakacak olursak
birçok hatip, söz ustası görüyoruz.
Örneğin; Dion Krisostomos. M.S. 40 yıllarında Himerius M.S. 315 yıllarında Bursalı hatipler olarak
tarih sayfalarında gözüküyor. Tabii
ki Bursa ve civarındaki antik tiyatroları da unutmamak gerekiyor. İznik Roma Tiyatrosu, Gölyazı
Tiyatrosu gibi.
Osmanlı döneminde ise ilk olarak Karagöz ve Hacivat’ı Şeyh Küşteri’nin sayesinde sahnede yani perde
de görüyoruz. Orta oyunları Bursa kültüründe hiç de göz ardı edilecek kültür etkinliği değil. Müzik
dalında Bimen Şen’in katkıları çok büyük.
Ahmet Vefik Paşa’nın Bursa Valiliği sırasın- da açtığı Anadolu’nun ilk tiyatrosu, sanatçı
yetiştiren okul hüviyetinde görülüyor. Türkiye Cumhuriyeti Dönemi’nde de önemini kaybet- meyen
tiyatronun sahnelere ve beyaz perde- ye birçok sanatçı yetiştirdiğini görüyoruz. Bu açıdan bakınca
Bursa sanki sanatçı yetiştiren bir okul şehir gibi gözüküyor. Şöyle isimlere bir göz atalım.
Nejat Uygur ilk Bursa’da sahneye çıkıyor. Ali Sürmeli, Olgun Şimşek, Erkan Can, Eşref Kol- çak, Ali
Cengiz Çelenk, Mustafa Uğurlu, Sarp Apak, Zafer Algöz, Yalın Tolga, Aykut Sözeri, Neriman Uğur,
Olgun Şimşek, Hande Ataizi, Vildan Atasever, Gonca Vuslateri, Eser Yenen- ler, Oğuzhan Koç, İbrahim
Büyükak. Daha ismini sayamadığım çok değerli sanatçıların yolu Bursa’dan geçiyor.
Türk Sanat Müziğine göz attığımız zaman
gezek kültürünün önemli bir yer tuttuğunu görüyoruz. Birçok değerli sanatçı o kültür- den
yetişmiştir. Bir çeşit okul gibi. Müzeyyen Senar, Zeki Müren, Yıldırım Gürses, Erdinç Çelikkol,
Burhan Dikencik, Güzin Değişmez gibi.
Bu araştırmalarımız sonucunda Safiye Ayla’nın Kız Lisesi’nde okuduğunu yeni öğrendik. Gönül
Yazar’ın Setbaşı Okulu’nda okuduğunu da. Diğer sanatçılara bir göz atalım: Gönül Akkor, Mediha Şen
Sancakoğlu, Kadri ve İsmail Şençalar, Kutlu Payaslı, Erköse Kardeşler, Nevin Akkor, Adnan Şenses,
Nigar Uluerer, Recep Birgit gibi birçok sanatçı ya Bursa’dan yolu geçmiş ya da Bursalılar. Ser-
gide aynı zamanda sanatçılara ait eşyalar da bulunmakta.
Müzeyyen Senar 2003 yılında beni İzmir’e çağırdı. Kendisinden herhangi bir eşyasını istedim, Kent
Müzesi’ne koymak için. O da müzeye en değerli kostümlerinden birisini bağışladı. Zeki Müren’in
sahne kostümlerini Zeki Müren Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi verdi. Yıldırım Gürses’in eşyalarını
Oğlu Be- yazıt Gürses bağışladı. Erkan Can Mahallenin Muhtarları Dizisi’nde giydiği paltoyu bizzat
kendisi getirdi. Özel ilgi gösterdi. Fettah Can müziğe ilk başladığı ilk gitarını verdi. Güzin
Değişmez, Burhan Dikencik, Erdinç Çelikkol da eşyalarını sergiye getirdi. Sergide ayrıca dönemin
taş plakları, gramofonlar, radyolar ve piyano da var.
Sahne Bursa Sergisi toplum tarafından çok
ilgi gördü. Binlerce ziyaretçi Bursa’nın sahne sanatlarında ne kadar önemli bir yerde olduğunu
gördü. Kentiyle gurur duyduklarını söylediler. Müzenin de amacı Bursa’da kentli- lik bilincini
güçlendirmekti zaten.
Bursa müzeler açsından Türkiye’de önemli bir noktaya geldi. Bursa Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı
müzeler Türkiye Tarihi Kentler Birliği’ne bağlı belediyelere örnek gösteriliyor. Bursa Büyükşehir
Belediyesi müzeleri bugüne kadar yaklaşık 130 belediyeye danışmanlık yapmış- tır. Müze yapacak
şehirler şehrimize gelip ör- nek alıyorlar. Türkiye Tarihi Kentler Birliği’nin de yönlendirmesi ile
Bursa aynı zamanda müze yapan bir şehir kimliğine kavuştu.
Ayrıca uluslararası ilişkilerde çok yol kaydet- ti. Örneğin Avrupa Müze Akademisi Türkiye
Temsilciliği bizde. Türk Dünyası Müzeler Birliği Bursa’da kuruldu. Şu anda her yıl bir Türk
ülkesinde toplanıyor. Bu birliğin kurulmasında Türksoy’un katkısı çok büyük.
Bursa Büyükşehir Belediyesi’nin müzeler hedefinde yeni bir açılım yakalandı. Önce her kente bir
kent müzesi sloganı ile yola çıkıldı. Şimdi her ilçeye ve her köye bir müze sloganı ile yola devam
ediliyor.
Müzeler, artık sadece objelerin sergilendiği yerler değil. Müzeler artık birer okul görevini
görüyor. Kentlilik bilincini geliştiren, oluştu-
ran, yerleştiren bir okul.




Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir